Tarla BitkileriZiraat Okulu

Konya Türkiye Ve Dünyada Mercimek Üretimi

GİRİŞ

Mercimek, içerdiği protein yükü ile  insan beslenmesinde önemli bir yere sahiptir. Kurak bölgelerde ekim nöbetine girerek hem üreticiye hem de ülke ekonomisine ek gelir sağlamaktadır. Kışlık ve yazlık ekime uygun mercimek çeşitleri bulunmaktadır.

1. Konya İlinde Mercimek Üretimi

Konya İli, 2014 Yılı Mercimek Üretimi ve Ekiliş Alanı

2. Türkiye’de Mercimek Üretimi:

Mercimek yetiştiriciliği teknik uygulamalarında teknolojik üretim metod ve sitemlarinden her işletme bazında faydalanılamaması ve elde edilen mercimek ürününün gıda ve endüstriyel sahalarda tüketilmesinin azlığı ve  girdi fiyatların yüksekliği sebebiyle yeterince girdi kullanılmaması, üstün vasıflı tohumların yeterince kullanılmaması vb. sebeplerle ülkemizde mercimek üretim  miktarı yeterince sağlanamamaktadır.

2017 yılında 2.7 milyon dekar alanda kırmızı mercimek ekilişi yapılmıştır ve bu alandan yaklaşık 400 bin ton kırmızı mercimek rekoltesi gerçekleştirilmiştir. Türkiye’nin  2017 yılı yeşil mercimek üretimi ise  30 bin tondur.   Kırmızı mercimekte kişi başı yıllık tüketimimiz 5 kg  dır.Türkiye mecimek üretiminin %90’ı kırmızı mercimek, %10 yeşil mercimektir. Üretim bölgesi olarak irdelendiğinde kırmızı mercimek Güneydoğu illerimizde, yeşil mercimek ise İç Anadolu illerinde üretildiği görülmektedir. Yeşil mercimek iller bazında üretim sıralaması %39’u Yozgat, %13’ü Konya, %12’si Çorum, %7’si Kırşehir ve %5’i Ankara’da şeklinde 2017 Tüik’e göre sıralamadır.

2007-2010-2017 Tüik’e  Göre Türkiye’de Kırmızı ve Yeşil Mercimek Üretimi ve Ekiliş Alanı

Ülkemizde Baklagiller İçerisinde Mercimeğin Durumu

Türkiye’de yetiştirilen 8 çeşit baklagil arasında en fazla üretimi yapılanlar nohut, kuru fasulye ve mercimektir. 2018 yılı itibariyle ülkemiz toplam yemeklik baklagiller üretimi 8,8 milyon dekar alanda 1.224 milyon ton olarak gerçekleşmiştir.  Bu baklagil  üretimi içerisinde nohudun payı %51,5, mercimeğin payı %28.8, fasulyenin payı %18, bakla, börülce ve bezelyenin toplam payı ise %1,7dolaylarındadır.

Ülkemizde yemeklik tane baklagiller içerisinde ekim alanı bakımından nohutu %31,4 oranla mercimek izlemektedir. Mercimek ekim alanlarımızın %90’nı kırmızı mercimek oluşturmaktadır.

Dünyada  Baklagiller İçerisinde Mercimeğin Durumu

Dünyada 63 milyon ha alanda, 58,7 milyon ton baklagil üretiminin % 60’ını mercimek, kuru fasulye ve nohut oluşturmaktadır. Dünyada en çok üretilen  baklagiller sıramasında mercimek Fasulye nohut, bezelye,börülceden sonra  5. Sıradadır. Daha sonra  bakla gelmektedir.

Yemeklik baklagiller üretimi içerisinde en yüksek payı %38 ile fasulye, %21 ile nohut, %18 ile bezelye, %9 ile börülce, %8 ile mercimek ve %6 ile bakla izlemektedir. Dünyada 2002 yılında 2,88 milyon ton mercimek üretimi yapılırken 2013 yılı itibariyle mercimek üretimi %71,7 artış göstererek yaklaşık 4,95 milyon tona yükselmiştir.

Tüik Verilerine Göre Türkiye’de İller Bazında Mercimek Üretim Miktarı

Ülkemizde en fazla  kırmızı mercimek üretimi yapılan iller sırayla;  Diyarbakır, Ş.Urfa  Mardin, Batman, Gaziantep, yeşil mercimek üretiminin yoğun olduğu iller, Yozgat, Konya, Çorum,  Kırşehir ve Ankara’ dır.

3. Dünyada Mercimek Üretimi

Dünya mercimek üretimi 2019 yılında 5,5 milyon ton seviyesine ulaşmıştır. Dünyada mercimek üretiminin %33’ünü  Kanada ülkesi,  yaklaşık % 23’ünü  Hindistan ülkesi üretmektedir. Bu ülkeleri Avustralya (%10), Türkiye (%7) izlemektedir. Türkiye’de, yemeklik baklagillerden  (nohut, mercimek, fasulye)  üretimi  düşerken  dünyada bu ürünlerin üretimi arttı. (FAO) kayıtlarına  göre,  dünya mercimek tarım  alanları, 1980 yılında 2.1 milyon hektar, 2000 yılında 4 milyon hektar 2016 yılında da 5.5 milyon, 2019 yılında 5.35 milyon  hektar oldu. Ürün miktarı ise 1980 yılında 1.2 milyon ton, 2000 yılında 3.5 milyon ton iken 2016 yılında 6.5 milyon, 2019 yılında ise 5.44 ton oldu.

 İlk 5 Ülkenin 2000-2014 Yılı  Mercimek  Üretim Miktarları (Ton)

 

Comment here